To jest mój świat

Wojsko zasypało fortyfikacje na Helu

Andrzej — Thu, 15 Mar 2012 09:04:25 +0000

Pod koniec 2011 roku prywatna firma ze Środy Śląskiej na zlecenie wojska rozpoczęła na Helu-Borze rekultywację terenów, które mają być przekazane Lasom Państwowym. Nie byłoby w tym nic dziwnego, gdyby nie fakt, że przy okazji ucierpiały fortyfikacje 3 Baterii Artylerii Stałej i Baterii nr. 32 tzw. ” Greckiej ” , która 15.06.1999r. została wpisana do rejestru zabytków. Dwa schrony tej baterii zostały całkowicie zasypane. Nastąpiło złamannie prawa, bo jak twierdzi rzecznik pomorskiego wojewódzkiego konserwatora zabytków, nikt ich o przeprowadzeniu prac na terenie tej baterii nie poinformował. W przypadku zabytkowych obiektów wszelkie prace powinny odbywać się przy nadzorze konserwatora. Wojsko tłumaczyło się, że zasypało schrony, w celu zabezpieczenia ich ( celem ochrony życia oraz zdrowia ludzi ) i przekazaniu je miastu Hel. Sprawą zainteresowała się prokuratura i wojewódzki konserwator zabytków, który nakazał wojsku odkopanie tych schronów i przywrócenie ich do stanu poprzedniego do końca tego roku. Inaczej ma się sprawa z powojennymi i nie wpisanymi do rejestru zabytków obiektami 3 BAS-u. Zostały rozebrane schrony dla agregatu reflektora, stanowiska ogniowe baterii w pobliżu reflektorów, zagruzowano i zasypano wejścia oraz szyby do czterech działobitni. Najgorsze jest jednak to, że przed zasypaniem wejść wycięto i usunięto z wnętrza większość zachowanego wyposażenia i wywieziono je na złom. Ocalały obydwa dalmierze i trzeba zrobić wszystko żeby także nie zostały pocięte. W styczniu tego roku tereny jednostki wojskowej i strzelnicy w pobliżu w/w obiektów zostały wystawione na przetarg przez Agencję Mienia Wojskowego. Kilkanaście dni temu zaświeciło jednak światełko w tunelu, bowiem Helskie zabytki militarne ( te o dużej wartości historycznej ) mają znależć się pod kuratelą samorządu. W 2011 roku na półwyspie zniknęły w dużej większości także obiekty 64 Dywizjonu Rakietowego WOPK i 214 Kompanii Radiotechnicznej. Pozostaje mieć nadzieję, że teraz nastąpi koniec dewastacji obiektów militarnych na tym terenie. Na koniec zapraszam do przeczytania moich postów i obejrzenia zdjęć Baterii ” Greckiej ” i 3 BAS-u z mojej wizyty jeszcze przed rekultywacją tych terenów pod linkami:

Bateria „Grecka”

3 BAS

Ruiny zamku Ogrodzieniec w Podzamczu 2011

Andrzej — Thu, 02 Feb 2012 19:57:44 +0000

W te miejsce wybierałem się od kilku lat, ale zawsze coś stawało na przeszkodzie i musieliśmy swoje plany przekładać na inny termin. W końcu w zeszłym roku udało się nam razem z kuzynem Mariuszem tutaj przyjechać. Malownicze ruiny zamku usytuowane na Górze Janowskiego ( 515,5m. n.p.m. ) w Podzamczu koło Ogrodzieńca robią niesamowite wrażenie. Jest to jeden z największych i najpiękniejszych zamków Jury Krakowsko – Częstochowskiej. Warownia leży na ” Szlaku Orlich Gniazd ” , długości 163,9 km. przebiegającego przez woj. małopolskie i śląskie, który zawdzięcza swoją nazwę leżącym na szlaku ruinom zamków i usytuowanie ich na skałkach ( ” Orle Gniazda ” ) . Zadania stworzenia systemu obronnego zabezpieczającego granicę i ważniejsze szlaki handlowe podjął się Król Kazimierz III Wielki. W dzisiejszym Podzamczu już za panowania Bolesława Krzywoustego w XII wieku istniał tu drewniany gród warowny zwany ” Wilczą Szczęką ” , który został splądrowany i spalony przez Tatarów w 1241 roku. Kamienny zamek w stylu gotyckim powstał za czasów wspomnianego Kazimierza III Wielkiego. Budowla w kolejnych latach wielokrotnie zmieniała właściciela, więc wspomnę tylko o niektórych. Po śmierci Przedbora ( zamek wrócił wtedy na własność państwa ) przekazany został w 1386 roku przez Króla Władyslawa Jagiełłę prawem dziedzicznym wraz z okolicznymi wsiami cześnikowi krakowskiemu Włodkowi z Charbinowic herbu Sulima. Największą rozbudowę przeprowadził Seweryn Boner w latach 1532-47 i to głównie za Jego czasów zamek Ogrodzieniec stał się wspaniałą renesansową rezydencją zwaną ” małym Wawelem ” . W swojej historii zamek był kilkukrotnie oblegany. W 1587r. został zdobyty przez wojska arcyksięcia austriackiego Maksymiliana Habsburga. Dwukrotnie na warownię najeżdżali Szwedzi, w 1655 roku uszkodzili tylko część potężnego obiektu , a w 1702r. wzniecili pożar kompletnie ograbiając warownię. Od tego momentu rozpoczął się powolny upadek potężnej budowli. Ostatecznie zamek opuszczony został w 1810 roku po przeniesieniu się do okolicznego folwarku siostry Tomasza Jaklińskiego ( był właścicielem od 1784 r. ) , która zamieszkiwała środkową część zamku, do momentu gdy zaczęła grozić zawaleniem. Późniejsi właściciele stopniowo go rozbierali, a okoliczni mieszkańcy zaczęli wykorzystywać materiały jako budulec przy budowie innych budynków w okolicy. W XX wieku trwa szabrowanie ruin po przejęciu ich przez chłopa o nazwisku Kozłowski, który po kilka złotych sprzedawał rozbierane mury zamkowe. W latach 1949-73 przeprowadzano tutaj prace archeologiczno – konserwatorskie zabezpieczające ruiny. W 1973 roku zamek w Ogrodzieńcu wykorzystano do kręcenia niektórych scen do kultowego serialu ” Janosik ” . Po 19 latach ( 2002r. ) ruiny znów zauroczyły filmowców, tym razem na tym terenie reżyser Andrzej Wajda kręcił ” Zemstę ” Aleksandra Fredry. W filmie wystąpiły m.in. takie znakomitości polskiego kina jak: Agata Buzek, Katarzyna Figura, Andrzej Seweryn, Daniel Olbrychski, Janusz Gajos, Roman Polański i Rafał Królikowski. Obecnie ruiny zamku udostępnione są turystom do zwiedzania ( nieczynne od grudnia do marca w okresie zimowym ). Możemy zobaczyć muzeum zamkowe, w którym umieszczono fotosy z filmu ” Zemsta ” i salę tortur z wystawą dawnych narzędzi średniowiecznych katów. Wśród dodatkowych atrakcji oferowanych przez zamek dużym zainteresowaniem cieszą się: wieczór z duchami, podczas którego przewodnik opowie legendy związane z zamkiem oraz pokazy rycerskie i dawnego tańca ( odbywają się w niedzielę i dni świąteczne od maja do września ). Warto także zobaczyć położony u stóp ruin Park Miniatur. Przedstawia głównie makiety zamków i warowni położonych na Szlaku Orlich Gniazd, ale też zobaczymy repliki machin oblężniczych z okresu średniowiecza w skali 1:1. Dla rodziców przygotowano tutaj plac zabaw dla dzieci. W okolicy zamku możemy podziwiać liczne skałki wapienne, cieszące się dużym zainteresowaniem wśród wspinaczy. Warownię można obejść dookoła ścieżką spacerową wzdłuż murów zamkowych. Zapraszam do Podzamcza, bo naprawdę warto tutaj przyjechać.

Kłomino

Andrzej — Wed, 21 Dec 2011 15:36:30 +0000

Kłomino to niewielka osada leśna w pobliżu Bornego Sulinowa, którą do 1992 roku próżno było szukać na mapie Polski, a i teraz nie znajdziemy jej we wszystkich atlasach. Szacuje się, że w najlepszych czasach Kłomina mogło tu mieszkać nawet do 5 tysięcy osób. Wśród mieszkańców Pomorza i miłosnikow tego miejsca zyskało ponurę nazwę ” miasta – widmo ” . Pamiętam jak byłem tutaj po raz pierwszy w listopadzie 2007 roku. Dookola mgła i przerażająca cisza. Opuszczone i zdewastowane bloki mieszkalne, coraz mniej widoczne uliczki wśród zarośniętych krzewów robią niesamowite wrażenie. Wyglądem przypomina osadę, przez którą przeszedł jakiś kataklizm. Gołym okiem widać, że ten teren umiera bezpowrotnie. Miejsce to jest niesamowite, a zarazem tajemnicze, zwłaszcza że położone jest pośród lasów, mające swoją ciekawą historię. Było tu kiedyś garnizonowe miasteczko, w którym od początku lat trzydziestych ubiegłego wieku stacjonowały niemieckie oddziały Służby Pracy. Po opuszczeniu Westwalenhof ( tak brzmiała ówczesna nazwa ) przez wojska niemieckie, teren ten przejęła Armia Radziecka. Po wojnie rozebrano około 50 budynków niemieckich ( odzyskaną cegłę wykorzystano do budowy Pałacu Kultury w Warszawie ). Wybudowano tu bloki mieszkalne z wielkiej płyty, garaże, sklepy i kino, tworząc z pobliskim Bornem Sulinowem olbrzymią radziecką enklawę na terytorium Polski. Teren został ogrodzony wysokim płotem i zasiekami z drutu kolczastego. Pilnowali tego terenu uzbrojeni żołnierze. Było to samowystarczalne miasteczko ( które nazywało się wtedy Gródek ) aż do 1992 roku, kiedy wyjechali stąd ostatni żołnierze rosyjscy. Mieszkania, magazyny i inne budynki zostawili w stanie prawie nie naruszonym. W garażach stały pozostawione przez nich samochody Uaz-y i Ził-y, w magazynach zostały pełne półki części, a w niektórych pokojach stały jeszcze telewizory ” Rubin ” . Po opuszczeniu tego terenu przez Rosjan i włączeniu go do polskiej administracji w 1993 roku nasze władze nie za bardzo miały pomysł co z opuszczonymi obiektami zrobić. Nie zastanawiali się natomiast szabrownicy i złomiarze, którzy brali wszystko co nadawało się na sprzedaż i pozbawiali mieszkań m.in. drzwi i okien, które nadawały się na opał. Dalszych zniszczeń dokonali bezdomni zamieszkując w niektórych opuszczonych mieszkaniach. Proces systematycznego rozbierania i rozkradania miasteczka trwał wiele lat. Kłomino w przeciwieństwie do Bornego Sulinowa nigdy nie otrzymało praw miejskich. Jakiś czas temu opuszczone miasteczko zostało wystawione na sprzedaż za 2 mln. złotych, jednak chętny do zakupu się nie znalazł. Powstało kilka koncepcji co zrobić z problemowym terenem, ale z czasem żadna z nich nie została zrealizowana, dlatego w tym miejscu nie ma dziś miasteczka dla harleyowców ( inwestor podobno nie dostarczył gwarancji finansowych ), miasteczka dla emerytów i poligonu dla grup ratowniczych. Tym ostatnim ekstremalne warunki w Kłominie przypadły do gustu. W lipcu 2006 roku odbyły się tu kilkudniowe międzynarodowe ćwiczenia grup poszukiwawczo-ratowniczych pod kryptonimem ” Borne Sulinowo-Kłomino ”, w którym udział wzięło około 500 ratowników z Polski, Czech, Holandii, Niemiec, Rosji, Ukrainy i Węgier. Teren ten zainteresował również kilka lat temu dziennikarkę TVP Elżbietę Jaworowicz, która przedstawiła Kłomino jako osadę zapomnianą przez Boga i ludzi w popularnym programie ” Sprawa dla reportera ” . Kręcono tu także jeden z odcinków ” Misji Gryf ”, programu oddziału TVP w Szczecinie zajmującego się historią i tajemnicą ciekawych obiektów głównie z regonu zachodniopomorskiego. Miejsce to upodobali sobie takze miłośnicy paintballa, rozgrywając tutaj między sobą bitwy na kluki z farbą. Dawna baza wojsk radzieckich powoli rozpada się tworząc niezapomniany krajobraz wśród tych, którzy odwiedzili to miejsce. Nie ma już domu kultury. Pośrod ruin bez dachu najefektowniej wyglądała ściana przednia z zachowanym jeszcze propagandowym malowidłem. W niektórych pomieszczeniach zachowaly się płytki ceramiczne w miejscach, gdzie kiedyś znajdowały się kuchnie i łazienki. W opuszczonym miasteczku trzeba zachować wszelkie środki ostrozności, bo jest to niebezpieczne miejsce, o czym świadczą m.in. odsłonięte studzienki kanalizacyjne, brak poręczy w klatkach schodowych i duża ilosć wszelakiego gruzu. Miasteczko jest systematycznie wyburzane, a pozostać mają tutaj niestety tylko cztery budynki ( jeden z nich jest prywatny, dwa należą do nadleśnictwa i jeden do gminy Borne Sulinowo ) . Wedlug wikipedii mieszkają tu oficjalnie 22 osoby . Odwiedzając to miejsce po raz kolejny miesiąc temu przekonałem się, że znika coraz więcej obiektów. Coraz trudniej jest wejść na dach – jak wchodziłem ostatnio to jeden ze szczebelków metalowej drabinki po prostu został mi w ręce, ale szybka reakcja spowodowała, że chwyciłem się następnego. Tylko czekać, aż znikną cztery bloki, ktore są dzisiaj w opłakanym stanie. Niestety powoli znika magia kultowego miejsca. Niewybaczalne jest to, że po opuszczseniu wojsk radzieckich został zaprzepaszczony potencjał drzemiący w tym mieście. Jedynym pocieszeniem jest to, że zostaną wspomnienia w postaci zdjęć. Namawiałem kilka osob z branży muzycznej aby zrobili teledysk w tym miejscu, ale niestety się nie udało. Było blisko, ponieważ we wrześniu br. bardzo zainteresowana była pewna młoda wokalistka, ale niepotrzebnie pokazalem Jej na fotkach inne ciekawe obiekty i po prostu jak to kobieta zmieniła zdanie i wybrała inną lokalizację. Jeśli uzyska pozwolenie ( zagraniczny właściciel ), to prawdopodobnie wiosną przyszłego roku będziecie mogli zobaczyć klip z fajnego miejsca. Mam obiecane, że będę mógł zamieśćić fotki na swojej stronie, więc tylko trzeba trzymać kciuki, aby wszystko poszło zgodnie z planem. Na koniec zachęcam do odwiedzenia Kłomina. Przyjeżdżajcie, póki jest co ogladać.

IV Zlot Grup Rekonstrukcyjnych i Historycznych Pojazdów Wojskowych – Podrzecze 2011

Andrzej — Tue, 20 Dec 2011 21:06:58 +0000

Podrzecze to wieś w gminie Piaski koło Gostynia. Licząca niespełna trzystu mieszkańców, od czterech lat przyciąga grupy rekonstrukcji historycznej oraz kolekcjonerów zabytkowych pojazdów militarnych. Swoje okazy prezentują tutaj zarówno prywatni kolekcjonerzy jak i państwowe muzea. Organizatorem ” Strefy Militarnej ” jest Stowarzyszenie Historia Militaris z siedzibą w Gostyniu. Tegoroczny zlot odbył się w dniach 7-10 lipca na terenie folwarku Podrzecze i jak zwykle cieszył się dużym zainteresowaniem. Oprócz czwartku, który był zarezerwowany dla uczestników, w pozostałe dni mogliśmy podziwiać pasjonatow przebranych w mundury róznych wojsk oraz zobaczyć wiele ciekawych pojazdów. Widok żołnierzy znikających w bitewnym dymie, strzały i wybuchy pobudzały wyobraźnię widzów. Wedlug danych z oficjalnej strony, w tym roku zarejestrowano ponad 700- uczestników, 67 grup i stowarzyszeń, 16 pojazdów pancernych i opancerzonych, około 60 samochodów i motocykli, 10 armat i 5 pojazdów o trakcji konnej. Najciekawszy bez wątpienia był dzień sobotni. Mogliśmy podziwiać następujące inscenizacje: ” Front Wschodni ” , Tunezja 1943, Normandia 1944, Arnhem 1944 oraz pokaz ” Wojna Secesyjna ” na ” Małej Arenie ” i Falaise 1944 oraz inscenizację desantu Arnhem 1944 na ” Dużej Arenie ” . Ostatnią z wymienionych inscenizacji odtwarzali GRH Spadochroniarze 1939-45. Oprócz skoczków, którzy skakali z wysokości 200 metrów, mogliśmy zobaczyć zrzut zasobników z żywnością na czaszach niebieskich i drobnego sprzętu na czaszach białych. Dodatkowym atutem inscenizacji odbywających się na ” Małej Arenie ” w parku , był niewątpliwie ciekawy architektonicznie pałac, który przyciągał uwagę. Wzniesiony został w latach czterdziestych XIX wieku, w którym jeszcze kilkukrotnie był rozbudowywany i przebudowany. Wrażenie robią wysokie wieże dominujące nad całością ceglanego pałacu ucharakteryzowanego na podobieństwo gotyckiego zamku. W tym roku również nie zabrakło wielu pojazdów wojskowych. Do najciekawszych zaliczyć trzeba amerykańskie lekkie działo samobieżne Half-Truck SU-57 ( T-48 ) z okresu II wojny światowej, zbudowane na podwoziu półgąsiennicowego transportera opancerzonego M3. Ciekawostką jest fakt, że w Podrzeczu mogliśmy podziwiać aż trzy spośrod siedmiu tego typu zachowanych pojazdów na świecie. Dużą ciekawość widzów wzbudzał również czołg średni Sherman Grizzly M4A1 75 mm. – kanadyjska odmiana tego amerykańskiego czołgu o nazwie ” Grizzly ” ( wyprodukowano ich jedynie 188 sztuk ), z kolekcji Muzeum Wojska Polskiego. Także dwa bardzo ciekawe pojazdy zaprezentowali bracia Kęszyccy ( Muzeum Zabytków Techniki Wojskowej ) - jedni z największych w Polsce kolekcjonerów historycznego sprzętu militarnego. Jednym z nich byl czołg Sherman M4A1 76 mm. , a drugim czołg lekki Stuart III – M3A1. Oprócz wymienionych pojazdów warto również wspomnieć inne np. takie jak: niemieckie działo pancerne Jagdpanzer 38 (t) Hetzer, replikę niemieckiego czołgu średniego Pzkpfw V Panther oraz replikę niemieckiego samochodu pancernego Sdkfz 222. Nie zabrakło również jak na każdym takim zlocie strefy handlowej i gastronomicznej. Była to jedna z najlepszych ( jeśli nie najlepsza ) imprez tego typu na których mialem przyjemność gościć i nie wyobrażam sobie by mogło mnie tu zabraknać w przyszłym roku.

Obszar Warowny Śląsk – Punkty oporu: wzgórze 310 ” Bobrowniki ” i ” Łagiewniki ” – 2011

Andrzej — Wed, 02 Nov 2011 08:50:46 +0000

W tym poście opiszę w skrócie dwa punkty oporu, które ze względu na brak czasu zwiedziliśmy pobieżnie ograniczając się tylko do zobaczenia dwóch obiektów. W miejscowości Bobrowniki w zakolu rzeki Brynicy rozpoczęto w 1935 roku budowę punktu oporu wzg. 310 ” Bobrowniki ” . Wzniesiono na tym odcinku 17 obiektów ( 2 tradytory, schrony bojowe, koszary, schrony pozorne ) uzupełnione linią okopów. W początkowej fazie naszego wyjazdu nie mieliśmy w planie zwiedzanie tego odcinka więc nie posiadaliśmy mapy z naniesinymi obiektami, a na nawigacji samochodowej nie były one zaznaczone. Przy pomocy książki o fortyfikacjach trafiliśmy do jednego z dwóch najciekawszych obiektów na tej pozycji. Przy ul. Wyzwolenia znajduje się tradytor artyleryjski południowy. Jest to ciężki schron bojowy, którego głównym uzbrojeniem miały być dwa działa 75 mm. i dwa ckm-y (cięzki karabin maszynowy ). Obiekt posiada kopułę obserwacyjną wz. 34 i dwa wjazdy dla dział. Niestety jak w większości obiektów na Śląsku, zwiedzanie go w sezonie letnim jest mocno utrudnione, ponieważ schron jest mocno zarośnięty. Natomiast bez komentarza pozostawię fakt, że z tyłu za obiektem, w resztkach dobudowanych po wojnie budynkach gospodarczych, co niektórzy miejscowi urządzili sobie nielegalne wysypisko śmieci. Jenym z najsilniejszych na Śląsku ugrupowaniem schronów był punkt oporu ‘ Łagiewniki ” , którego budowę rozpoczęto w 1936 roku. Jego zadaniem było zabezpieczenie jednego z najważniejszych szlaków komunikacyjnych Bytom-Katowice. Na tym ważnym odcinku umieszczono aż trzy tradytory artyleryjskie ( jeden z nich nie przetrwał do dzisiejszych czasów, ponieważ został jeszcze w trakcie okupacji rozebrany ). Spośród kilkunastu obiektów, według wielu źródeł, najciekawszym do obejrzenia jest znajdujący się w Bytomiu-Łagiewnikach ( obecnie Łagiewniki są dzielnicą Bytomia ) przy ul. Chorzowskiej ciężki schron bojowy. Położony jest przy samej drodze w bezpośrednim sąsiedztwie torów tramwajowych, więc nie sposób go przegapić. Jest to dwukondygnacyjny obiekt wyposażony w półkopułę pancerną. Był uzbrojony w trzy ckm-y ( jeden umieszczony był w półkopule ) i dwa rkm-y. Obecnie jest wyczyszczony i odmalowany przez stowarzyszenie ” Pro Fortalicium ” . Został udostępniony do zwiedzania w sezonie od maja do października, w drugą sobotę każdego miesiąca w godz. od 14.00 do 18.00. Tym wpisem zostanie zakończony temat schronów bojowych na terenie Śląska. Do zobaczenia zostało jeszcze wiele ciekawych obiektów, ale zważywszy, że schrony na tym terenie zwiedzaliśmy w ciągu dwóch dni, w zaledwie kilka godzin ( oprócz bunkrów oglądaliśmy również inne ciekawe miejsca ), to jestem bardzo zadowolony z tego co zobaczyłem. Żałuję tylko, że nie udało mi się zobaczyć ze względu na brak czasu i braku zaznaczenia obiektu na nawigacji, ciężkiego schronu bojowego nr. 44 w Rudzie Śląskiej-Halembie, w którym w 1999 roku dokonano podwójnego morderstwa podczas mszy satanistycznej, ale przynajmniej będzie okazja żeby jeszcze kiedyś wrocić na te tereny.